Mobilizacja w Markach: Przygotowania do Powstania Warszawskiego
W końcówce lipca 1944 roku, tuż przed wybuchem Powstania Warszawskiego, atmosfera w Warszawie i jej okolicach była napięta. Decyzje strategiczne oraz przygotowania wojskowe były kluczowe do podjęcia skutecznych działań przeciwko okupującym stolicę wojskom niemieckim. W czwartek, 27 lipca, do akcji przystąpił pułkownik Antoni Chruściel, znany pod pseudonimem „Monter”, który wydał kluczowy rozkaz o mobilizacji Armii Krajowej w okręgu warszawskim.
Strategiczne Priorytety II Rejonu
Gdy nadchodziło powstanie, zadania wyznaczone dla II Rejonu „Celków” w Markach były złożone i kluczowe. Ważnym celem było uniemożliwienie Niemcom dostarczenia posiłków do warszawskiego garnizonu. Wymagało to zaryglowania kluczowych dróg, takich jak szosy prowadzące od Modlina i Białegostoku. Jednocześnie należało zabezpieczyć zaplecze powstania, w tym szpitale i miejsca zrzutów, co miało wspomóc zaopatrzenie stolicy w niezbędną broń.
Pierwsza Konfrontacja
31 lipca, o świcie, doszło do próby ataku na niemieckie czołgi w rejonie szkoły w Pustelniku. Niestety, akcja zakończyła się niepowodzeniem, czego efektem było wycofanie się kompanii do tartaku w Czarnej Strudze. Mimo niepowodzenia, AK nie ustawało w działaniach. Informacje o ruchach niemieckich sił były kluczowe, a patrole donosiły o przemieszczających się czołgach w kierunku Radzymina.
Przygotowania do Obrony
Pluton 737. z Marek zajął strategiczne stanowiska na wzgórzu Św. Antoniego, stawiając zapory przeciwczołgowe na kluczowych trasach. Zadania bieżące realizował Pluton 738., stanowiący główną siłę uderzeniową. W tym samym czasie, Pluton PPS działał w lasach, gdzie również przygotowywał stanowiska ogniowe i obronne, co było niezwykle istotne w kontekście nadchodzących starć.
Nieoczekiwany Sukces w Strudze
Na drodze między Strugą a Rościszewem odkryto zamaskowane czołgi niemieckie, które kontrolowały okoliczne tereny. W pełni zaskoczona niemiecka załoga została rozproszona przez patrol AK, co pozwoliło na skuteczne zniszczenie niemieckich maszyn dzięki interwencji radzieckich czołgistów. Było to znaczące zwycięstwo, które podniosło morale żołnierzy.
Niemiecka Odpowiedź i Nowe Rozkazy
Niemiecka artyleria, zaniepokojona sukcesami AK, skoncentrowała ogień na kluczowych punktach, próbując odzyskać kontrolę. Zwiadowcze patrole AK nieustannie raportowały o niemieckich ruchach, co pozwalało na bieżące dostosowywanie strategii. W odpowiedzi na sytuację, dowódca II Rejonu, mjr Henryk Okińczyc, otrzymał rozkaz przesunięcia oddziału w stronę Wołomina, co miało na celu zabezpieczenie kolejnych strategicznych punktów.
Przygotowania do Nowych Zadań
1 sierpnia, w obliczu niemieckiego ostrzału, oddziały AK przemieszczały się wzdłuż rowów, unikając bezpośredniego kontaktu z wrogiem. Dowódca kompanii spotkał się z mjr Okińczycem, otrzymując nowe instrukcje. Kolejnym celem strategicznym miało być zajęcie Kobyłki, co stanowiło kolejny krok w planie działań powstańczych. Te wydarzenia, pełne napięcia i niepewności, stanowiły tło dla heroicznych działań Armii Krajowej, które miały wpisać się w karty historii Powstania Warszawskiego.
Wydarzenia te zostały opisane na podstawie materiałów zebranych przez Antoniego Widomskiego, Honorowego Prezesa OSP Marki.
Źródło: facebook.com/OSPMarki